ZARFLAR

Fiillerin, sıfatların ya da kendi türünden sözcüklerin anlamını durum, zaman, miktar, yer-yön ve soru bakımından tamamlayan sözcük ya da söz öbeklerine zarf denir.

Zarfları genel olarak şu başlıklar altında inceleyebiliriz:

1. Durum Zarfları
2. Zaman Zarfları
3. Miktar Zarfları
4. Yer-Yön Zarfları
5. Soru Zarfları

 

 

 

1. Durum Zarfları

 

Fiillerin bildiriliş biçimini, oluşunu veya hareketin durumunu, özelliğini ya da sebebini belirten zarflardır.

 

Fiile sorulan “nasıl  veya ne durumda, niçin, niye?” sorularına cevap verir.

 

Örnekler:

• Çocuklar bahçede sessizce çalışıyor.
• Benim söylediklerimi güzel anlamışsın.
• Sen beni güzel dinliyorsun.

Uyarı:

Durum zarfları kesinlik, ihtimal (olasılık), yineleme, yaklaşma, karşılaştırma, eleştirme anlamlarını taşıyabilir.

• Derslerine  mutlaka çalışmalısın. (Kesinlik)
• Onunla yine pikniğe gideceğiz. (Yineleme)
• Yardım kolilerini  azar azar dağıttı. (Üleştirme)

 

 

2. Zaman Zarfları

 

Fiilde belirtilen eylemin veya hareketin ne zaman yapıldığını bildiren kelimelere zaman zarfı denir.

 

dün, bugün, yarın, akşam, şimdilik, yine, demin, daha, hâlâ, henüz, derhal, geceleyin,kışın, bazen,öncelikle …

 

Örnekler:

• Sınav  henüz başlamadı.
• Konser birazdan başlayacakmış.
• Annem dün hastaneye gitti.

 

 

3. Miktar Zarfları (Azlık-Çokluk)

 

Fiillerin, fiilimsilerin, sıfatların ve zarfların miktarını bildirir.

Fiillere sorulan “ne kadar?” sorusuna cevap verir.

 

biraz, fazla, çok, daha, pek, az

 

Örnek:

 

• Hava sıcaklığı çok düşecekmiş.
• Az konuşarak,çok dinleyerek  hareket ediyorum.
• Aldığın  araba çok pahalı.

 

 

 

4. Yer-Yön Zarfları

 

Fiillerin yönünü belirten zarflardır.

Fiillere sorulan “nereye?” sorusuna cevap verir.

 

içeri, dışarı, aşağı, yukarı, ileri, geri, sağa, sola, öte, beri

 

Örnekler:

• Bugün  biraz dışarı çıkar mısın?
• Seninle konuşmak için geri geldim.
• Yıldızları izlemek için benimle  yukarı gelir misin?

 

Uyarı:

Yer-yön zarfları ad durum eklerini (-e, -de, -den) aldığında isim olur.

• Aşağı in. → Zarf
• Aşağıya in. → İsim

 

 

5. Soru Zarfları

 

Fiilleri veya fiilimsileri soru bakımından belirten zarflardır.

Cümlede zarfları bulmak için kullanılan nasıl, neden, niçin, niye, ne kadar gibi sorular cümle içerisinde zarf olarak kullanılır.

 

Örnekler:

• İşe  ne zaman başlayacaksın?
• Ne bakıyorsun be adam?
• Dün gece neden geç uyudun?

                                                          

Uyarı:

“Nasıl, ne?” gibi soruların zarf olabilmesi için fiile yöneltilmesi gerekir.

Eğer soru isme yöneltilmişse sıfat olur.

• Yeni evimizi nasıl buldun? → Zarf
• Nasıl bir ev almayı düşünüyorsun? → Sıfat