ARA SÖZ VE ARA CÜMLE

ARA  SÖZ  VE  ARA  CÜMLE

Bir ögeden sonra gelerek onu çeşitli yönlerden açıklayan sözlere ara söz veya ara cümle denir.Ara söz ve ara cümle cümleyi zenginleştirmek için,ek bilgi vermek için,duyguyu güçlendirmek için kullanılır.

--Temel cümlenin tamamlayıcısı olduklarında ara cümle,bir öğenin açıklayıcısı olduğunda ara söz ismini alır.

Örnek:

Ayşegül ,beklendiği gibi, bu sınavı da kazandı.

Beklendiği gibi:Ara cümle

Örnek:

Bu film –izlediğim en etkileyici yapımlardan biri- uzun süre aklımdan çıkmadı.

İzlediğim en etkileyici yapımlardan biri:Ara söz

Örnek:

Bu kitap –özellikle çocuklar için yazılmış olanı-  çok ilgi görüyor.

Özellikle çocuklar için yazılmış olanı:Ara söz

--Cümleden çıkarıldıkları zaman cümlenin anlamında bir değişiklik olmaz.

Örnek:

Seni doğduğum yere  -Antalya’ya-  götürmek istiyorum.

Seni doğduğum yere götürmek istiyorum.

--Eğer bir ögenin açıklayıcısı durumundaysa açıkladığı öge ile aynı görevi üstlenir. Bir ögenin açıklayıcısı değilse cümle dışı unsur olarak kabul edilmektedir.

Örnek:

Anneannemi  -beni büyüten kadını-  her geçen gün daha çok özlüyorum.

Ara söz:Beni büyüten kadın

Beni büyüten kadın:’’Anneannemi’’ ögesinin açıklayıcısıdır.’’Anneaannem’’   kelimesi belirtili nesne olduğu için ara söz de belirtili nesnedir.

Örnek:

Yarın çocukluk arkadaşıma  -sen onunla tanışamamıştın-  ziyarete gideceğim.

Sen onunla tanışmamıştın:Cümle dışı unsur

--Ara söz veya ara cümle iki virgül veya iki kısa çizgi arasında yer alır.

Örnek:

Ersin,geçen sene beraber çalışmıştık,bugün bizi ziyarete gelecek.

Toplantı -tam da beklediğim gibi oldu- oldukça uzun sürdü.

Ara söz ve ara cümle farkını özetleyelim:

* Ara söz → yargı yok

* Ara cümle → yargı var.

✔ Karşılaştırmalı örnek:

* Mehmet, çok hızlı koşan biri, yarışmayı kazandı. → Ara söz

* Mehmet, ki çok hızlı koşar, yarışmayı kazandı. → Ara cümle